P\u0142yny Lugola mia\u0142am dwa. Jeden przynios\u0142a mama Jerzego, mojego \u00f3wczesnego ch\u0142opaka. Ju\u017c wiedzieli\u015bmy, \u017ce \u201edylu dylu na badylu pierdykn\u0119\u0142o w Czarnobylu\u201d, cho\u0107 nie bardzo my\u015bleli\u015bmy o tym, co to oznacza. Mia\u0142am 18 lat, by\u0142am zakochana jak wariatka i bardziej interesowa\u0142o mnie przebywanie ci\u0105gle z Jerzym ni\u017c jaki\u015b Czarnobyl. Jerzego mama, El\u017cbieta, stan\u0119\u0142a w d\u0142ugiej kolejce do Apteki na Mickiewicza i przynios\u0142a p\u0142yn dla wszystkich domownik\u00f3w. By\u0142 bordowy i dobrze pami\u0119tam jego smak. Gdy dzi\u015b wyczyta\u0142am w sieci zdanie: \u201ePijcie dzieci p\u0142yn Lugola to radziecka coca-cola\u201d mimo woli si\u0119 u\u015bmiechn\u0119\u0142am. Co\u015b jest z prawdy w tym stwierdzeniu. P\u0142yn Lugola smakowa\u0142 troch\u0119 jak cherry coke z chemikaliami, a troch\u0119 jak st\u0119\u017cony, cierpki sok z aronii oczywi\u015bcie te\u017c z dodatkami chemikali\u00f3w.<\/p>\n
Gdy tamtego dnia wieczorem przysz\u0142am do domu, ojciec pr\u00f3bowa\u0142 wmusi\u0107 we mnie drug\u0105 jego porcj\u0119. Musia\u0142am przysi\u0119ga\u0107, \u017ce ju\u017c pi\u0142am.<\/p>\n
Przez 25 lat od tamtych wydarze\u0144 wielokrotnie zastanawia\u0142am si\u0119 czy katastrofa w Czarnobylu mia\u0142a na nas wp\u0142yw i czy p\u0142yn Lugola nam Polakom pom\u00f3g\u0142. Nie znam odpowiedzi, bo nie jestem ani chemikiem ani biologiem ani lekarzem ani farmaceut\u0105. Choc w internecie wyczyta\u0142am, \u017ce zastosowanie p\u0142ynu Lugola, z perspektywy czasu, by\u0142o w opinii Zbigniewa Jaworowskiego (radiologa z Centralnego Laboratorium Ochrony Radiologicznej, kt\u00f3ry wtedy w 1986 roku zaordynowa\u0142 podanie dzieciom p\u0142ynu Lugola) wcale nie takie konieczne. W 2006 roku w rozmowie z dziennikarzem Polityki stwierdzi\u0142\u00a0 \u201e…gdybym mia\u0142 w\u00f3wczas obecn\u0105 wiedz\u0119 na temat skali ska\u017ce\u0144 i tego, co dok\u0142adnie wydarzy\u0142o si\u0119 w czarnobylskiej elektrowni, nie rekomendowa\u0142bym nawet podawania ludno\u015bci p\u0142ynu Lugola\u201d. Ale c\u00f3\u017c. Wtedy g\u0142\u00f3wn\u0105 motywacj\u0105 podania nam p\u0142ynu by\u0142a ca\u0142kowita blokada informacyjna ze strony ZSRR.<\/p>\n
Wiem, \u017ce kole\u017canka, kt\u00f3ra mia\u0142a k\u0142opoty z tarczyc\u0105, zacz\u0119\u0142a mie\u0107 wi\u0119ksze po 1986 roku i niekt\u00f3rzy m\u00f3wili, \u017ce przez p\u0142yn. Wiem, \u017ce moja mama jako\u015b w\u0142a\u015bnie wtedy zachorowa\u0142a na go\u015bciec zniekszta\u0142caj\u0105cy i by\u0142y takie g\u0142osy, \u017ce Czarnobyl do tego wszystkiego si\u0119 przyczyni\u0142. Czy faktycznie tak by\u0142o? Czy p\u0142yn jednym zaszkodzi\u0142, a drugim zaszkodzi\u0142 sam Czarnobyl? Kt\u00f3\u017c to dzi\u015b tak naprawd\u0119 i w stu procentach wie\u2026<\/p>\n
Gdy w redakcji spyta\u0142am, kto pami\u0119ta smak p\u0142ynu Lugola odpowiedzia\u0142a mi cisza. Jedni nie pami\u0119tali, bo byli za m\u0142odzi. Inni nie pami\u0119tali, bo nie maj\u0105 pami\u0119ci do smak\u00f3w. Ja mam. I do smak\u00f3w i do zapach\u00f3w i do s\u0142\u00f3w. W og\u00f3le pami\u0119\u0107 mam dobr\u0105 i nawet Czarnobyl jej nie st\u0119pi\u0142. I tylko czasem pytam sam\u0105 sobie, czy to, \u017ce mam pami\u0119\u0107 dobr\u0105 to \u201ena szcz\u0119\u015bcie\u201d, czy \u201eniestety\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
P\u0142yny Lugola mia\u0142am dwa. Jeden przynios\u0142a mama Jerzego, mojego \u00f3wczesnego ch\u0142opaka. Ju\u017c wiedzieli\u015bmy, \u017ce \u201edylu dylu na badylu pierdykn\u0119\u0142o w Czarnobylu\u201d, cho\u0107 nie bardzo my\u015bleli\u015bmy o tym, co to oznacza. Mia\u0142am 18 lat, by\u0142am zakochana jak wariatka i bardziej interesowa\u0142o mnie przebywanie ci\u0105gle z Jerzym…<\/p>\n